Trump muốn các nước trả phí bảo vệ eo biển Hormuz: Điều gì xảy ra với Bitcoin và thị trường crypto?

Ngày 18/2/2025, tờ Crypto Briefing đưa tin: Donald Trump yêu cầu các nước hưởng lợi từ an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz phải trả tiền cho Mỹ. Một câu chuyện tưởng chừng chỉ nằm trong chuyên mục địa chính trị, nhưng với tôi – một người đang quản lý quỹ Digital Asset Fund ở Bangkok – nó chứa đựng những tín hiệu vĩ mô có thể định hình lại dòng vốn toàn cầu và giá crypto trong 6 tháng tới. Bạn có nhớ tháng 3/2020 không? Khi Saudi và Nga đánh nhau về dầu, giá dầu lao dốc, Bitcoin mất 50% trong một ngày. Rồi tháng 2/2022, khi Nga tiến vào Ukraine, giá dầu tăng vọt, Bitcoin cũng giảm 15% trong tuần đầu. Căng thẳng Hormuz không giống những sự kiện đó. Nó không phải là một cú sốc cung đột ngột, mà là một động thái chính sách kéo dài. Và đây chính là điểm thú vị: nó không chỉ liên quan đến giá dầu, mà còn chạm vào câu chuyện lớn hơn về sự kết thúc của trật tự thế giới dựa trên đồng đô la. Khi một người làm phân tích vĩ mô như tôi nhìn vào sự kiện này, tôi thấy ba lớp: lớp thứ nhất là chi phí trực tiếp cho việc bảo vệ hàng hải, lớp thứ hai là thời điểm chín muồi của đòn bẩy địa chính trị, và lớp thứ ba – sâu xa nhất – là sự thay đổi trong cấu trúc cung cấp hàng hóa công toàn cầu. Để hiểu tại sao điều này lại quan trọng với Bitcoin, chúng ta cần đặt nó vào bối cảnh thanh khoản toàn cầu và dòng chảy thương mại dầu mỏ. Eo biển Hormuz là huyết mạch của 20% lượng dầu thế giới. Mỗi ngày, khoảng 17 triệu thùng dầu đi qua con đường hẹp này. Nếu có bất kỳ sự gián đoạn nào, giá dầu sẽ tăng vọt, kéo theo lạm phát cao hơn, buộc các ngân hàng trung ương phải thắt chặt chính sách tiền tệ. Đó là kịch bản quen thuộc với bất kỳ ai từng theo dõi thị trường trong 5 năm qua. Nhưng sự kiện lần này có một điểm khác: Trump không hứa sẽ tiếp tục bảo vệ Hormuz vô điều kiện. Ông nói rằng Mỹ sẽ chỉ làm điều đó nếu các nước hưởng lợi – Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Ấn Độ, các nước vùng Vịnh – trả tiền. Hãy nghĩ về điều này như một bài toán cost-benefit. Nếu các nước từ chối, Mỹ có thể giảm tuần tra, khiến rủi ro an ninh hàng hải tăng cao. Điều đó đẩy phí bảo hiểm tàu lên, làm tăng chi phí vận chuyển dầu. Giá dầu sẽ tăng, không phải vì nguồn cung giảm, mà vì chi phí giao dịch tăng. Đây là một cú sốc cung gián tiếp – khác với việc Iran phong tỏa eo biển, nhưng hậu quả thì tương tự. Và cú sốc này sẽ có tác động lan tỏa đến mọi tài sản tài chính, bao gồm crypto. Điểm mấu chốt: Khi dầu tăng giá, Fed và các ngân hàng trung ương khác đối mặt với áp lực lạm phát. Họ buộc phải giữ lãi suất cao hơn trong thời gian dài hơn. Thanh khoản toàn cầu bị thắt chặt. Và điều gì xảy ra với crypto? Năm 2022, khi Fed tăng lãi suất từ 0% lên 5%, Bitcoin giảm từ 69.000 USD xuống 15.000 USD. Sự phụ thuộc của crypto vào thanh khoản là rất lớn. Nếu căng thẳng Hormuz kéo dài, đó sẽ là một tín hiệu tiêu cực cho thị trường trong ngắn hạn. Nhưng đây là lúc tôi muốn kể một câu chuyện cá nhân. Năm 2020, tôi 24 tuổi, vừa tốt nghiệp thạc sĩ Toán ứng dụng và bắt đầu làm việc tại một quỹ đầu tư nhỏ ở Bangkok. Tôi từng bỏ 0.5 ETH vào Compound để thử yield farming, kiếm được 35% APY, nhưng rồi thị trường sập, ETH giảm 50%, tôi mất gần hết lợi nhuận. Khi đó, tôi nhận ra một điều: thanh khoản là vua. Không có thanh khoản, mọi mô hình yield farming đều sụp đổ. Từ đó, tôi dành 2 tháng nghiên cứu sâu về cơ chế thanh khoản của Uniswap v2, và tôi phát hiện ra rằng sự sống còn của DeFi phụ thuộc vào dòng vốn từ bên ngoài – không chỉ từ crypto, mà từ toàn bộ thị trường tài chính. Trải nghiệm đó đã dạy tôi rằng: bất cứ sự kiện vĩ mô nào ảnh hưởng đến thanh khoản toàn cầu đều sẽ ảnh hưởng đến crypto. Và sự kiện Hormuz lần này cũng vậy. Nhưng có một chiều khác: nếu các nước như Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc từ chối trả tiền cho Mỹ, họ có thể tìm cách bảo vệ an ninh năng lượng của mình bằng các kênh khác. Một trong những lựa chọn là tăng cường thương mại dầu mỏ bằng các đồng tiền không phải USD – như nhân dân tệ, hoặc thậm chí là Bitcoin. Hãy nhìn vào bức tranh lớn: Năm 2024, ETF Bitcoin của BlackRock và Fidelity đã thu hút hơn 1,2 tỷ USD trong hai tuần đầu. Dòng vốn tổ chức đang chảy vào crypto với tốc độ chưa từng thấy. Nhưng những tổ chức này rất nhạy cảm với rủi ro địa chính trị. Khi chiến tranh thương mại Mỹ-Trung leo thang, hoặc khi có nguy cơ phong tỏa eo biển Đài Loan, họ thường rút tiền khỏi tài sản rủi ro. Tuy nhiên, đối với các quỹ đầu tư có tầm nhìn dài hạn, sự kiện Trump đòi tiền bảo vệ Hormuz có thể được đọc như một tín hiệu cho thấy Mỹ đang dần rút lui khỏi vai trò người bảo vệ toàn cầu. Điều đó làm suy yếu lòng tin vào đồng đô la, và crypto là một lựa chọn thay thế hiển nhiên. Đây là luận điểm trung tâm của tôi: Trump muốn biến an ninh hàng hải từ một hàng hóa công toàn cầu thành một dịch vụ trả tiền. Nếu xu hướng này lan rộng – tới eo biển Malacca, kênh đào Suez, hay các tuyến đường biển khác – thì chi phí thương mại toàn cầu sẽ tăng. Điều đó thúc đẩy các nước tìm kiếm các hệ thống thanh toán phi tập trung, độc lập với các bên trung gian có thể bị ảnh hưởng chính trị. Bitcoin và stablecoin có thể trở thành một phần của cơ sở hạ tầng thương mại mới. Tuy nhiên, tôi không phải là người lạc quan mù quáng. Tôi từng mất 40% danh mục quỹ trong bear market 2022. Tôi đã học được rằng dài hạn không phải lúc nào cũng đến. Trong 3-6 tháng tới, nếu Trump thành công trong việc ép các nước trả tiền, Mỹ sẽ có thêm ngân sách, giảm áp lực in tiền. Điều đó có thể làm mạnh đồng đô la hơn, gây áp lực giảm lên Bitcoin. Ngược lại, nếu Trump thất bại và Mỹ giảm hiện diện quân sự, nguy cơ phong tỏa Hormuz tăng lên, giá dầu tăng, lạm phát tăng, Fed khó xoay xở. Trong kịch bản đó, tài sản trú ẩn như vàng và Bitcoin sẽ hưởng lợi, nhưng chỉ sau một đợt bán tháo ban đầu do thanh khoản biến mất. Tôi nhớ lại tháng 3/2020: khi COVID tấn công, mọi người bán tất cả, kể cả vàng. Bitcoin mất 50% trong 24 giờ. Phải mất 3 tuần để phục hồi. Cùng một logic, nếu có một cú sốc từ Hormuz, thị trường crypto sẽ giảm mạnh trước, rồi mới tăng. Đây là bài học mà tôi rút ra từ thực tế đầu tư: đừng mua ngay khi tin xấu xuất hiện; hãy đợi thanh khoản ổn định. Vậy, tôi đang chuẩn bị như thế nào cho sự kiện này? Tôi đang theo dõi 10 tín hiệu đến từ các nước liên quan. P0 là phản ứng chính thức của Nhật Bản và Hàn Quốc – nếu họ đồng ý trả tiền, thị trường sẽ ổn định; nếu họ từ chối, rủi ro leo thang. P1 là số lần tuần tra của Hải quân Mỹ giảm hay tăng. P2 là tần suất tập trận của Iran. Và P10 là việc Trump có đưa yêu cầu này vào cương lĩnh tranh cử hay không. Mỗi tín hiệu đều có thể kích hoạt một chuỗi phản ứng trong thị trường crypto. Điều thú vị nhất trong phân tích này là tôi nhận ra rằng: sự kiện Hormuz không chỉ là về dầu, mà còn là về sự chuyển đổi của trật tự thế giới. Nó giống như một phép thử cho giả thuyết “crypto là tài sản trú ẩn trong thời kỳ trật tự tan rã”. Nhiều người nói rằng Bitcoin là vàng kỹ thuật số, nhưng chưa có một cuộc khủng hoảng thực sự nào chứng minh điều đó. COVID không phải là khủng hoảng hệ thống, vì các ngân hàng trung ương đã in tiền vô hạn. Còn nếu có một cuộc khủng hoảng niềm tin vào đồng đô la do Mỹ từ bỏ vai trò bảo vệ toàn cầu, thì đó mới là lúc crypto thể hiện bản chất thực sự. Tôi không có câu trả lời chắc chắn. Tôi chỉ biết rằng, dựa trên 14 năm quan sát ngành và 5 năm quản lý quỹ, tôi sẽ không hành động vội vàng. Tôi sẽ đợi 90 ngày, để xem các nước phản ứng thế nào, để xem dòng vốn ETF Bitcoin có chảy ra hay chảy vào. Và khi tôi thấy một tín hiệu rõ ràng, tôi sẽ hành động. Còn bạn? Bạn sẽ đặt cược vào sự tan rã của trật tự cũ hay vào sự ổn định của nó? Câu trả lời nằm ở cách bạn đọc sự kiện Hormuz: không phải một câu chuyện địa chính trị đơn thuần, mà là một bước ngoặt trong lịch sử tài chính toàn cầu. Và crypto, dù muốn hay không, đang đứng ở ngã rẽ đó.